Được sự đồng ý của Ban Giám hiệu Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Hà Nội và sự chỉ đạo của lãnh đạo Viện KSND khu vực 9, ngày 29/01/2026 Đoàn Thanh niên Viện KSND khu vực 9 đã phối hợp tổ chức chương trình “Phiên tòa giả định hình sự” với chủ đề “Tuyên truyền pháp luật phòng, chống ma túy trong học đường”. Chương trình được tổ chức nhằm đa dạng hóa hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật, đồng thời nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật cho học sinh ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Ma túy hiện nay không còn xuất hiện công khai, dễ nhận biết như trước mà đang ngày càng bị ngụy trang dưới nhiều hình thức tinh vi, len lỏi vào đời sống xã hội, đặc biệt là môi trường học đường. Các đối tượng phạm tội lợi dụng tâm lý tò mò, thích khám phá, thiếu hiểu biết pháp luật của học sinh để dụ dỗ, lôi kéo, khiến không ít em phải đối mặt với những hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, đạo đức và tương lai lâu dài. Trước thực trạng đáng lo ngại đó, việc đổi mới hình thức tuyên truyền pháp luật, giúp học sinh dễ tiếp cận, dễ ghi nhớ và nâng cao khả năng tự phòng vệ trước tệ nạn ma túy đang trở thành yêu cầu cấp thiết.
Toàn cảnh phiên tòa giả định
Phiên tòa giả định đã tái hiện một vụ án có thật xảy ra trong thực tế. Nội dung vụ án xoay quanh hai học sinh vì tò mò, muốn trải nghiệm cảm giác mới lạ, đã mua ma túy để tổ chức sử dụng. Từ những suy nghĩ chủ quan, coi thường pháp luật, bị cáo từng bước bị cuốn vào con đường vi phạm pháp luật, để rồi phải đối diện với trách nhiệm hình sự và đánh mất những cơ hội học tập, phát triển của bản thân. Câu chuyện được xây dựng gần gũi với đời sống học sinh, phản ánh đúng những nguy cơ tiềm ẩn mà các em có thể gặp phải trong thực tế.
Toàn bộ diễn biến phiên tòa được tổ chức nghiêm túc, đúng trình tự, thủ tục tố tụng theo quy định của pháp luật, với đầy đủ các thành phần tham gia như Hội đồng xét xử, đại diện Viện kiểm sát, bị cáo và người tham gia tố tụng khác. Thông qua phần xét hỏi, tranh tụng và tuyên án, học sinh được trực tiếp theo dõi, chứng kiến những chế tài pháp lý nghiêm khắc mà pháp luật áp dụng đối với hành vi liên quan đến ma túy. Đây là cách tiếp cận trực quan, sinh động, giúp các em hiểu rõ rằng chỉ một hành vi tưởng chừng nhỏ, bộc phát cũng có thể dẫn đến hậu quả pháp lý nặng nề, điều mà những bài giảng lý thuyết hay lời nhắc nhở thông thường khó truyền tải đầy đủ.
Việc tổ chức “Phiên tòa giả định” được đánh giá là hình thức tuyên truyền pháp luật hiệu quả, sáng tạo, có tác dụng giáo dục và răn đe rõ rệt. Thông qua các tình huống cụ thể, học sinh không chỉ được trang bị kiến thức pháp luật về phòng, chống ma túy mà còn nâng cao khả năng nhận diện các thủ đoạn dụ dỗ, lôi kéo của các đối tượng xấu; từ đó hình thành ý thức tự bảo vệ bản thân, chủ động nói không với ma túy và các tệ nạn xã hội.
Cán bộ Viện KSND khu vực 9 giao lưu cùng học sinh Trường PTDT Nội trú Hà Nội
Có thể khẳng định, phiên tòa giả định lần này không chỉ góp phần lan tỏa kiến thức pháp luật trong học đường mà còn là hồi chuông cảnh tỉnh sâu sắc đối với học sinh. Qua đó giúp các em nhận thức rõ rằng: chỉ một lần thử ma túy cũng có thể phải đánh đổi bằng cả tương lai, để từ đó sống có trách nhiệm hơn với bản thân, gia đình và xã hội./.
Chu Minh Đức, Giang Hải Yến - Viện KSND khu vực 9