Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát nhân dân theo chủ trương thí điểm khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công. Trong lĩnh vực thuế, Viện KSND khu vực 11, TP. Hà Nội đã tăng cường rà soát, phối hợp với các đơn vị Thuế cơ sở trên địa bàn để nắm bắt tình hình chấp hành pháp luật về thuế của các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp trên địa bàn.
Sau khi tiếp nhận thông tin từ Thuế cơ sở 14 – Thành phố Hà Nội về việc Công ty cổ phần công trình và thương mại giao thông vận tải (Trụ sở: 69 phố Triều Khúc, phường Thanh Liệt, TP. Hà Nội) do nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng còn nợ nghĩa vụ thuế với số tiền lớn trong thời gian dài. Quá trình thu hồi nợ thuế, Thuế cơ sở 14 - TP Hà Nội đã thực hiện việc đôn đốc theo quy định và ra các quyết định về việc cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế nhưng Công ty cổ phần công trình và thương mại giao thông Vận tải vẫn chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế theo quy định. Trên cơ sở công văn của Thuế cơ sở 14 – TP. Hà Nội đề nghị Viện KSND khu vực 11 khởi kiện vụ án dân sự công ích yêu cầu Công ty cổ phần công trình và thương mại giao thông Vận tải nộp tiền nợ thuế theo quy định tại Nghị quyết 205 của Quốc hội. Xét thấy có đủ căn cứ để khởi kiện vụ án dân sự công ích, ngày 16/8/2026, Viện KSND khu vực 11 – TP. Hà Nội đã ban hành Quyết định số 01/QĐ-VKS-KV11 khởi kiện vụ án dân sự công ích yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 11 –TP. Hà Nội buộc Công ty cổ phần công trình và thương mại giao thông Vận tải thực hiện ngay việc nộp số tiền thuế còn nợ, tạm tính đến ngày 30/6/2026 là 7.247.174.816 đồng vào ngân sách Nhà nước và tiếp tục phải nộp tiền phạt chậm nộp thuế trên số tiền chậm nộp tương ứng số ngày chậm nộp theo quy định tại Điều 16 Luật Quản lý thuế năm 2025, đồng thời chuyển toàn bộ hồ sơ khởi kiện đến TAND khu vực 11 để thụ lý, giải quyết.
Ngày 23/9/2026, TAND khu vực 11 đã đưa ra xét xử vụ án dân sự công ích đầu tiên của khu vực. Vụ án do Kiểm sát viên Phạm Thúy Hằng được phân công kiểm sát giải quyết vụ án dân sự công ích. Đến tham dự và theo dõi có đ/c Nguyễn Diệp Liên – Phó trưởng Phòng 9, Viện KSND Thành phố Hà Nội, đ/c Nguyễn Cao Tiến - Viện trưởng Viện KSND khu vực 11, đ/c Nguyễn Tiến Hải – Chánh án TAND khu vực 11, đ/c Lê Thị Hồng Hạnh, đ/c Mai Thị Phượng – Kiểm sát viên Phòng 9 - Viện KSND Thành phố Hà Nội cùng toàn thể các đồng chí Kiểm sát viên, Kiểm tra viên, Chuyên viên của Viện KSND khu vực 11 thực hiện công tác thí điểm khởi kiện vụ án dân sự công ích.
Với nhiệm vụ được phân công, Kiểm sát viên Phạm Thúy Hằng đã nghiên cứu kỹ hồ sơ, phân tích, đánh giá các tài liệu, chứng cứ, báo cáo đề xuất quan điểm, giải quyết vụ án, chủ động dự thảo bài phát biểu và đề cương xét hỏi đặt ra phù hợp với các tình huống phát sinh tại phiên toà.
Kiểm sát viên công bố Quyết định khởi kiện
Tại phiên toà, Kiểm sát viên đã công bố quyết định khởi kiện, kiểm sát chặt chẽ việc tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử và người tham gia tố tụng, tham gia xét hỏi các đương sự để làm rõ những nội dung các vấn đề liên quan đến tình hình nợ thuế của Công ty cổ phần công trình và thương mại giao thông Vận tải, làm rõ quan điểm của bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong việc giải quyết khoản nợ thuế kéo dài… Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ tại hồ sơ vụ án, lời khai, kết quả tranh luận, diễn biến tại phiên toà, Kiểm sát viên đã phát biểu về việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Hội đồng xét xử và người tham gia tố tụng và phát biểu về việc giải quyết vụ án.
Toàn cảnh phiên tòa
Phiên tòa đã diễn ra thành công, TAND khu vực 11 đã chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của Viện KSND trong vụ án trên.
Ngay sau phiên tòa kết thúc, dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Cao Tiến –Viện trưởng Viện KSND khu vực 11, đơn vị đã tiến hành tổ chức họp rút kinh nghiệm theo đúng Hướng dẫn số 32/HD-VKSTC ngày 30/11/2018 của VKSND tối cao để cho các đồng chí Kiểm sát viên, Kiểm tra viên, chuyên viên tham dự, học tập kinh nghiệm, nâng cao năng lực trình độ chuyên môn. Kết quả những người tham dự phiên toà đều đánh giá phiên tòa dân sự công ích rút kinh nghiệm đạt chất lượng tốt, Kiểm sát viên đã thể hiện rõ bản lĩnh, trách nhiệm khi tham gia phiên tòa với vai trò người khởi kiện, tham gia hỏi, làm rõ nội dung vụ án để có đề xuất chính xác. Đây là hình thức tự đào tạo thường xuyên, hiệu quả, giúp Kiểm sát viên nâng cao hơn nữa tinh thần trách nhiệm, học hỏi, tích luỹ kỹ năng, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ mới được Quốc hội giao trong công tác thí điểm khởi kiện vụ án dân sự công ích.
Việc khởi kiện các vụ án dân sự công ích trong lĩnh vực thuế có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ lợi ích công, bảo đảm thu đúng, thu đủ các khoản thu ngân sách Nhà nước. Đồng thời góp phần nâng cao tính nghiêm minh của pháp luật, bảo đảm sự công bằng trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế giữa các tổ chức, doanh nghiệp, tạo tính răn đe và phòng ngừa đối với các trường hợp không chấp hành nghĩa vụ tài chính với Nhà nước. Thời gian tới, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 11 - Hà Nội sẽ tiếp tục tăng cường phối hợp với các cơ quan hữu quan để rà soát, phát hiện các trường hợp có dấu hiệu xâm phạm lợi ích công, khởi kiện vụ án công ích khi có đủ căn cứ. Qua đó khẳng định vai trò, trách nhiệm của ngành Kiểm sát nhân dân trong việc bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người và phục vụ sự phát triển bền vững của Thủ đô./
Tú Oanh - Viện KSND khu vực 11